Erdal Kaplanseren, Ekonomi Panorama’da Avrupa’nın gerileyen iktisadını anlattı…

Avrupa Birliği (AB) ekonomisi, uzun müddettir içinde bulunduğu sakinlik atmosferinden çıkmaya çalışırken, büyüme iddialarında bir sefer daha aşağı istikametli revizyon yapılması dikkat çekiyor. AB Komisyonu’nun yayımladığı 2024 Sonbahar Ekonomik Tahmin Raporu, bölgenin ekonomik zahmetlerinin derinleştiğini gözler önüne serdi. Rapor, bilhassa Almanya’nın içinde bulunduğu ekonomik çalkantılarla bu tabloyu daha da karamsar bir hale getiriyor.
Ekonomik büyüme beklentileri düşürüldü
Rapora göre, Euro Bölgesi iktisadının bu yıl sırf yüzde 0,8 büyümesi bekleniyor. 2024 için bu oran sabit tutulsa da 2025 kestirimi yüzde 1,4’ten yüzde 1,3’e düşürüldü. AB genelindeki büyüme kestirimi de aynı şekilde aşağı taraflı revize edildi ve 2024 için yüzde 0,9, 2025 için yüzde 1,5 olarak güncellendi.
AB genelinde ekonomik toparlanmanın yavaş ve kırılgan bir şekilde ilerlediği belirtilirken, belirsizliklerin büyümeyi baltalamaya devam ettiği ifade ediliyor. Rusya’nın Ukrayna’ya düzenlediği özel askeri operasyon, Orta Doğu’daki çatışmalar ve Donald Trump’ın yeniden seçilmesinin akabinde beklenen muhafazacı ticaret siyasetleri, AB’nin büyüme potansiyelini tehdit eden temel ögeler arasında yer alıyor. Bilhassa enerji güvenliği konusundaki riskler ve yapısal ekonomik zorluklar, bölgenin ekonomik geleceğini daha da karmaşık hale getiriyor.
Almanya için işler daha berbata gidiyor
AB iktisadının lokomotifi olarak görülen Almanya, ekonomik sıkıntıların en ağır hissedildiği ülke olarak öne çıkıyor. Raporda, Alman iktisadının bu yıl yüzde 0,1 küçüleceği tahmin edilirken, 2023’teki yüzde 0,3’lük küçülmenin akabinde ülkenin üst üste iki yıl daralma yaşayabileceği belirtiliyor. Almanya’nın ekonomik büyüme kestirimleri de gelecek yıllar için epey düşük düzeylerde kaldı. 2024’te yüzde 0,7 büyüme öngörülürken, bu oran 2026’da lakin yüzde 1,3 düzeyine çıkabiliyor.
Almanya’daki bu berbatlaşan tablo, ülkenin temel ekonomik göstergelerine de yansıyor. Önde gelen fikir kuruluşlarından Ifo Enstitüsü’nün yayımladığı verilere göre, Alman şirketlerinin giderek artan bir kısmı sipariş eksikliği nedeniyle faaliyetlerini sürdürmekte zorlanıyor. Ekim 2024 itibarıyla, sipariş eksikliği bildiren şirketlerin oranı yüzde 41,5’e çıktı. Bilhassa sanayi sektöründe, şirketlerin yüzde 8,6’sının derin ekonomik problemler yaşadığı ifade ediliyor.
Yüksek enerji maliyetleri, uluslararası rekabetin artışı ve bürokratik gerekliliklerin getirdiği maliyet baskıları, Alman iktisadının üzerine ağır bir yük bindiriyor. Bu durum, Almanya’nın Avrupa’daki ekonomik liderlik rolünü sorgulatacak seviyede bir zayıflamaya yol açıyor.
Alman endüstrisi zorda
Almanya’daki sanayi şirketleri, artan maliyetler ve düşük sipariş hacimleri nedeniyle varlıklarını tehdit altında hissediyor. Almanya Ekonomi Araştırma Enstitüsü, inşaat sektöründe kriz yaşandığını, perakende ve hizmet kesimlerinde ise satın alma talebinin düştüğünü açıkladı. Uzmanlar, bu sıkıntıların bir kısmının uluslararası rekabetin artışından ve enerji fiyatlarının yükselmesinden kaynaklandığını belirtiyor.
Ekonomistler, Almanya’nın ekonomik toparlanma sürecinin önümüzdeki yıllarda hayli yavaş ilerleyeceği konusunda hemfikir. Almanya’nın G7 ülkeleri arasında küçülme yaşayan tek ülke olması, bu olumsuz tablonun global çapta da dikkat çekmesine yol açıyor. 2023’te başlayan ekonomik gerilemenin akabinde, Almanya’nın bu yıl da daralan tek G7 ekonomisi olması bekleniyor.
Tüketiciler de zorlanıyor
Raporda, Almanya’da tüketici itimadının de epeyce düşük olduğu belirtiliyor. Artan ömür maliyetleri ve yüksek faiz oranları, halkın harcamalarını kısmasına neden oluyor. Tasarruf oranlarının artması, iktisattaki para deveranını kısıtlayarak tüketim harcamalarının azalmasına yol açıyor.
AB’nin genel tablosu ve gelecek öngörüleri
AB genelinde de büyüme varsayımları, ömür maliyetlerindeki artış, yüksek faiz oranları ve bilinmeyen global ortam nedeniyle baskı altında. Raporda, hane halklarının artan bir şekilde gelirlerini tasarrufa yönlendirdiği, bu durumun ise tüketim üzerindeki olumsuz tesirini artırdığı vurgulanıyor. Bunun yanında, AB’nin üretim dalındaki siyaset meçhullüğü ve yapısal zorluklar, büyümenin suratını kesmeye devam ediyor.
Avrupa Komitesi’nin raporu, iktisattaki sakinliğin ve belirsizliğin önümüzdeki yıllarda da devam edeceğine işaret ediyor. Almanya benzeri büyük bir iktisadın içinde bulunduğu darboğaz, tüm AB ekonomisi üzerinde zincirleme tesirler yaratabilir. Bilhassa enerji güvenliği, uluslararası ticaret siyasetleri ve yapısal ıslahatların başarısı, AB’nin ekonomik geleceğini belirleyecek kritik faktörler arasında yer alıyor.
Almanya’nın giderek berbatlaşan ekonomik durumu ve AB genelindeki büyüme kayıpları, birlik içindeki dayanışma ve ahenk siyasetlerinin daha sıkı bir şekilde ele alınmasını gerektiriyor. Fakat mevcut tablo, ekonomik toparlanmanın uzun ve zorlu bir süreç olacağını gösteriyor.