DOLAR
45,1846
EURO
52,9954
ALTIN
6.703,28
BIST
14.442,56
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak

Filistin lideri Mahmud Abbas’ın Ankara ziyaretinden neler bekleniyor?

Abbas, dün başşehre ulaştı; Erdoğan’la görüşecek

Filistin lideri Mahmud Abbas’ın Ankara ziyaretinden neler bekleniyor?
25.07.2023 09:00
61
A+
A-

Filistin lideri Mahmud Abbas, resmi ziyaret kapsamında Ankara’ya geldi. Abbas’ın Erdoğan ile yapacağı görüşmeler, İsrail ile Filistin arasında tansiyonun yükseldiği ve yeni bir şiddet sarmalına yönelik kaygıların arttığı bir periyotta gerçekleşecek.

Türkiye’de seçimlerin akabinde başlayan dış siyaset trafiği ağırlaşıyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Zirvesi ve Körfez çeşidinin akabinde Ortadoğu siyasetinin öne çıkan isimlerini ağırlıyor.

Filistin lideri Mahmud Abbas, iki günlük resmi ziyaret kapsamında dün akşam saatlerinde Ankara’ya geldi ve bugün Cumhurbaşkanı Erdoğan ile bire bir ve heyetler arası görüşmeler gerçekleştirecek. Abbas, yarın Türkiye’den ayrılacak.

Aslında Erdoğan, Abbas ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’yu hafta içinde Ankara’da ağırlayarak İsrail-Filistin sorunu başta olmak üzere bölgenin çok önemli mevzularının tahlilinde daha aktif bir rol oynamak istediğini söylemişti. Netanyahu, sağlık sıkıntıları nedeniyle Türkiye ziyaretini ertelemek durumunda kaldı.

Bu gelişmeye karşın Abbas’ın ziyaretinin değerini yitirmediği, Ankara ile Tel Aviv arasında yaşanan olağanlaşmanın geliştiği bir periyotta Türkiye-Filistin diyaloğunun daha somut işbirliği kapılarını açabileceği değerlendirmeleri yapılıyor.

Gündemde hangi başlıklar var?

Abbas’ın Ankara ziyareti, gerçekleştiği dönem bakımından değer taşıyor. Aşırı sağcı ögeleri da içinde barındıran Netanyahu hükümetinin son devirde baskıyı artırması, Batı Şeria’nın Cenin kentinde düzenlediği operasyonlar, yeni yerleşim bölgeleri açmaya devam etmesi ve Mescid-i Aksa’nın statüsünü değiştirmei adımlar dikkat cazibeli.

Filistin’in Ankara Büyükelçisi Faed Mustafa, Arap basınına yaptığı açıklamada, “İsrail hükümetinin Filistin halkına dönük artan hücumlarının Ankara temaslarında gündeme geleceğini” kaydetti.

Ankara, İsrail-Filistin arasında son devirde tansiyonun artmasının yeni bir şiddet sarmalı yaratacağından tasa duyuyor ve bunu resmi açıklamalarında dile getiriyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Tel Aviv ile alakaların olağanlaşması sürecinde Ankara’da ağırladığı İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog başta olmak üzere İsrail tarafına “Filistin halkı ve İslam dünyasının hassaslık gösterdiği mevzularda aklıselimle davranması çağrısında” bulunuyor.

İsrail ile olağanlaşma sürecinin “Filistin ile bağlara halel getirmeden devam edeceğini” kaydeden Ankara’nın Abbas’ın bu ziyareti sırasında da aynı mesajı vermesi bekleniyor.

Barış sürecine dönüş olur mu?

Abbas’ın ziyaretinde gündeme gelecek hususların başında son devirde donmuş olan İsrail-Filistin barış görüşmelerin yeniden başlama mümkünlüğü da yer alacak. Türkiye, İsrail’in akabinde başta Mısır ve Körfez ülkeleri olmak üzere Arap dünyasının önde gelen ülkeleri ile bağlarının normalleşmesinin Filistin problemine olan tesirini artıracağı niyetinde.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 17-20 Temmuz’da gerçekleştirdiği Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri ziyareti dönüşünde bu temasların Filistin sıkıntısına tesiri ile ilgili bir soruya karşılık verirken, “Filistin konusunda Körfez ülkesi olan kardeşlerimizin bizden farklı bir yanı yok. İsrail ile ilgili de bizim yaptığımız kimi görüşmeler var. (Abbas ve Netanyahu ziyaretlerinde) kimi adımları atacağız ve süreç daha da hızlanmış olacak,” diye konuşmuştu.

Erdoğan’ın yakın bir zaman diliminde bir araya gelmeyi planladığı Mısır Devlet Başkanı Abdel Fettah al-Sisi ile de Filistin-İsrail konusunu ele alması öngörülüyor.

İsrail’in iki devletli bir tahlili istememesi ve 1967 hudutlarına dönmeyi kabul etmemesi nedeniyle Ortadoğu barış süreci uzun müddettir askıya alınmıştı. Bu hususta yeni bir sürecin başlaması kolay görünmese de Washington ve AB başşehirleri tarafları yeni bir teşebbüste buluşturmayı umut ediyorlar.

Akdeniz’de doğalgaz işbirliği

Ankara’nın hem Abbas hem de gelebilseydi Netanyahu ile yapacağı görüşmelerde, Doğu Akdeniz’de İsrail ve Filistin karasularında bulunan doğalgaz kaynaklarının Türkiye üzerinden Avrupa pazarlarına taşınması konusunu gündeme getireceği biliniyor.

İsrail’in Leviathan ve Tamari geniş doğalgaz kaynaklarının yanı sıra Filistin’in de Gazze açıklarında Marine havzasında çok önemli bir doğalgaz rezervi olduğu biliniyor. Fakat bu rezerv, İsrail’in engellemeleri nedeniyle geliştirilemedi.

Tel Aviv yönetimi Haziran ayında yaptığı açıklamada, güvenlik boyutunda Filistin ile yapılacak eşgüdüm ve Mısır’ın da siyasi takviyesiyle bu doğalgaz kaynağının işletilmesi için yeşil ışık yaktı. Yaşama geçirilmesi ve dünya pazarlarına taşınması durumunda Marine havzasından çıkarılacak olan doğalgazın Filistin ekonomisine büyük destek olacağı öngörülüyor.

Türkiye açısından ise Doğu Akdeniz’in doğalgaz kaynaklarının kendi toprakları üzerinden Avrupa’ya satılması değer taşıyan enerji projeleri arasında yer alıyor. Erdoğan, Körfez ziyareti dönüşü açıklamasında, “Burada zati en sağlıklı proje, Türkiye üzerinden doğal gazın Avrupa’ya ulaşmasıdır. Yoksa Akdeniz’den Avrupa’ya doğal gaz sevkiyatı maliyetleri itibarıyla çok fazla.fakat Türkiye’den olduğu zaman hem Türkiye olarak bunu kullanma noktasında karlı bir sürece girmiş olacağız hem de Avrupa’ya bu işin naklinde belli bir oran imkânımız olacak,” dedi.

Erdoğan bu yönde atılacak bir adımın “Türkiye-İsrail bağlarında çok daha sıcak bir devrin başlangıcı olacağını” umduğunu da söyledi.

Filistin’e destek mesajı

Türkiye-Filistin temaslarının önde gelen bahislerinden biri de Ankara’nın Filistin halkına siyasi dayanağı ile ekonomik ve insani yardımları. Türkiye, Filistin’in tanınması için BM Genel Kurulu da dahil olmak üzere birçok platformda aktif rol oynayan ülkelerin başında geliyor.

İsrail ile 2017’de bağlantıların bozulmasının sebebi de İsrail güvenlik güçlerinin ABD’nin İsrail Büyükelçiliği’ni Kudüs’e taşımasını protesto eden sivil Filistinlilere aşırı güç kullanması ve onlarcasının vefatına neden olması olmuştu.

Türkiye’nin gündeminde yer alan diğer bir husus da Filistin’de Fetih ve Hamas grupları arasında yaşanan görüş ayrılıklarının giderilmesi ve ortak bir yönetim kurulması oldu. Lakin son periyotta bu süreci Mısır yönetiyor, Türkiye de kolaylaştırıcı rol oynuyor.

İnsani yardımlar ve ekonomik altyapının geliştirilmesi de Türkiye’nin başta TİKA ve TOBB olmak üzere değişik kurumlarıyla Filistin’e verdiği destek alanları arasında. Türkiye’nin İsrail ile ortasının soğuk olduğu devirde, Türk kurumlarının Filistin’e takviyesinin azalmasına yol açmıştı. Şu Anda alakaların normalleşmesinin Türkiye-Filistin sınırının daha aktifleşmesi açısından ehemmiyetine işaret ediliyor.

Abbas’ın Erdoğan ile ve diğer Türk yetkililerle temaslarında yeni periyoda bu dayanağın nasıl ilerletilebileceği konusunun da ele alınması öngörülüyor.

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.