Bakan Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadelede alınacak önlemleri anlattı: Vergi işlemleri ve akaryakıt alımlarında yeni dönem

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, kayıt dışı iktisatla mücadele çalışmaları kapsamında tüm vergisel süreçlerin elektronik ortamda yapılacağı Dijital Vergi Dairesi’ni devreye alacaklarını ifade ederek, “Gelir Yönetimi, ilerleyen süreçte, mükelleflerin yaptığı müracaatlar üzerine vergi dairesince yapılan süreçleri, robotik süreçler ve yapay zeka teknolojilerini kullanarak Dijital Vergi Dairesi üzerinden yapacak.” dedi.

Bakan Şimşek, kayıt dışı iktisatla mücadele maksadıyla Resmi Gazete’de bugün yayımlanan bildirimlerle getirdikleri yeni düzenlemeleri ve akaryakıt alımlarında kullanılacak yeni sistemi değerlendirdi.

Yapılan düzenlemeler kapsamında, Gelir Yönetimi Başkanlığının, elektronik uygulamalar kapsamında şu anda de Dijital Vergi Dairesi’ni devreye alacağını aktaran Şimşek, elektronik ortamda sunulan hizmetlerin tek çatı altında birleştirilerek mükelleflere elektronik uygulamalara kolay, süratli ve inançlı şekilde erişme imkanı sağlanacağını söyledi.

Şimşek, bilişim teknolojilerinin getirdiği imkanlardan daha fazla yararlanılması amacıyla geliştirilen Dijital Vergi Dairesi’nin “dijital.gib.gov.tr” adresinden hizmet vereceğini belirtirken, “Dijital Vergi Dairesi, beyanname, bildirim, dilekçe benzeri evrakların elektronik ortamda verilebilmesi ve bu dokümanlara ilişkin süreçlerin sonuçlarının elektronik ortamda sunulması ile vergilendirmeye ilişkin ödevlerin yerine getirilmesinde çarçabuk kullanılabilecek. Başkanlık tarafından geliştirilen ve halihazırda her birisine farklı internet adresinden giriş yapılabilen İnteraktif Vergi Dairesi, Elektronik Beyanname Sistemi, İnternet Vergi Dairesi ve Hazır Beyan Sistemii uygulamalara artık Dijital Vergi Dairesi üzerinden erişilebilecek.” diye konuştu.

Şimşek, Dijital Vergi Dairesi’yle vergi dairesine gitmeden tüm süreçlerin yapılabileceğini, mükellefiyet ve “Borcu yoktur” yazısı gibi birtakım süreçlerin tamamen elektronik ortamda gerçekleştirilebileceğini dile getirerek, şöyle devam etti:

“İnternet Vergi Dairesi ile İnteraktif Vergi Dairesi’ndeki tüm süreçler kademeli olarak Dijital Vergi Dairesi’ne alınacak ve mükelleflerin bir noktadan işlem yapabilmeleri temin edilecek. Vergilendirme hizmetlerinde yapay zeka uygulamalarını da geliştiren Başkanlık, ilerleyen süreçte, mükelleflerin yaptığı müracaatlar üzerine vergi dairesince yapılan süreçleri, robotik süreçler ve yapay zeka teknolojilerini kullanarak Dijital Vergi Dairesi üzerinden yapacak. Vergi dairesine gidilmeden mükelleflerin süreçleri anında çözülecek. Vergisel yükümlülüklerin yerine getirilmesi daha kolay ve süratli olacak.”

Akaryakıt bölümünden istenilen teminatlarda kolaylık

Şimşek, bir diğer bildiriyle dağıtıcılık, bayilik ya da madeni yağ lisansına sahip firmalardan yeni işe başlayanlar ve faaliyetlerine devam edenler ile bandrollü ürün üretici ve ithalatçılarına, doğacak vergi borçlarına karşılık teminat verme zaruriliği getirildiğini anımsatarak, “Bu kapsamda teminat olarak verilebilecek kıymetler arasına sigorta şirketlerince verilen kefalet senetleri de ekleniyor. Böylelikle mükelleflerin teminat olarak verebilecekleri değerler çeşitlendirilmiş ve finansmana erişim kolaylaştırılmış oldu.” diye konuştu.

Ayrıca e-Belge uygulamalarının kapsamının genişletilmesi çalışmaları kapsamında, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan şarj ağı işletmeci lisansı alan mükellefler ile bu mükellefler tarafından sertifika verilen şarj istasyonu işletmecilerine e-fatura uygulamasına dahil olma zaruriliği getirildiğini vurgulayan Şimşek, şunları aktardı:

“Konu ile ilgili bildirim de yayımlandı. Elektrikli araçlara hizmet sağlayan şarj ağı ve şarj istasyonu işletmecileri 2 Ocak 2024 tarihinden itibaren e-faturaya geçecek. Söz konusu mükellefler, şarj hizmetine ilişkin fiyat ne olursa olsun verilen hizmet karşılığında kesinlikle e-fatura yahut e-arşiv fatura düzenleyecek. Yeniden bu mükellefler faturaları teslim anında düzenlemek zorunda olacak. Kimi istisnai hallerde faturalar 7 gün içinde düzenlenebilecek.”

Nihai tüketici ismiyle düzenlenebilecek e-arşiv fatura meblağı 4 bin 400 liraya çıkarıldı

Şimşek, faturada malı ya da hizmeti satın alan bireylere ait bilgilerin yer almasının zarurî olduğunun altını çizerek, şu değerlendirmede bulundu:

“Aktif büyüklük ya da öz sermaye aynıi birtakım şartları sağlamaları nedeniyle ödeme kaydedici aygıt kullanımından muaf olanlar ile İnançlı Taşınabilir Ödeme ve Elektronik Doküman Yönetim Sistemi’nden yararlanan bu mükellefler, artık 4 bin 400 liraya kadar olan mal ve hizmet satışlarında alıcı bilgilerine yer vermeden ‘nihai tüketici’ ismi ile e-arşiv fatura düzenleyebilecek. Böylelikle, sonuncu tüketici ismiyle düzenlenebilecek e-arşiv fatura fiyatı 500 liradan 4 bin 400 liraya çıkarıldı. Getirilen bu yenilikler bir yandan mükelleflerin ahenk maliyetlerini azaltırken, bir yandan da yönetimin tahlil ve kontrol kapasitesini artıracak. Elektronik evrak kapsamının genişletilmesi ve bu dokümanlarda yer alan bilgilerin anlık olarak Başkanlık sistemlerine ulaşmasıyla birlikte mükellef bazlı yahut bölüm bazlı tahliller hızla yapılabilecek. Hasılat ve harcamaları elektronik ortamda izlenen mükelleflerin mümkün kayıt dışı faaliyetleri çarçabuk tespit edilebilecek ve kontrol faaliyetlerinde etkinlik artırılacak.”

“Yeni bir sayfa açtık”

Resmi Gazete’de kısa süre önce yayımlanan bildirimle akaryakıt alımlarında taşıt plakalarının yeni kuşak muharrir kasalara elle yazılmadan otomatik olarak iletilmesini sağlayacak Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi’nin hayata geçirileceğini de anımsatan Şimşek, böylelikle yanlışlı ve yöntemsiz süreçlerin önüne geçilmesi gayesiyle akaryakıt alımlarında taşıt tanıma sistemi kullanma zorunluluğunun getirildiğine işaret etti.

Şimşek, “Kayıt dışılığın ağır olduğu kesimlerden biri olan akaryakıt piyasasında rekabet eşitliğinin sağlanması ve kayıt dışı ekonomi ile aktif bir şekilde mücadele edilmesi gayesiyle bir seri önlem alan hükümetimiz, bu defa da akaryakıt alımlarında taşıt tanıma sistemi kullanma mecburiliği getirerek kayıt dışılık ile mücadelede yeni bir sayfa açtı.” tabirlerini kullandı.

Bakan Şimşek, sistemle yakıt alan araçtan öteki bir aracın plakasına fiş düzenlenmesinin önleneceğini aktarırken, “Sistem, vergi mükelleflerinin işte kullandıkları taşıtlar için yapılacak akaryakıt ve LPG alımlarında 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren zarurî olarak kullanılacak.” bilgisini verdi.

Mükelleflerin, sahip oldukları, kiraladıkları ve işlerinde kullandıkları taşıtların depo girişlerine, halka ve etiket araca ilişkin bilgileri içeren bir taşıt tanıma ünitesi takılacağı bilgisini paylaşan Şimşek, sistemin işleyişini şöyle özetledi:

“Akaryakıt pompalarının tabancılarına bir taşıt tanıma okuyucu aygıtı takılacak. Taşıt tanıma okuyucu aygıtının taşıt tanıma ünitesini okuması sonucunda taşıt plakasının otomatik olarak yeni kuşak pompa ödeme kaydedici aygıtlara inançlı olarak iletilmesi sağlanacak. Yakıtın verilmesinin akabinde da fiş, sistem kapsamında düzenlendiğini gösteren bilgiyi içerecek şekilde otomatik olarak düzenlenecek. Akaryakıt alımı sırasında, akaryakıt pompalarına takılan taşıt tanıma okuyucu aygıtı ile taşıtların depolarına takılan taşıt tanıma ünitelerinin elektronik olarak haberleşmesi dalda yaşanan usulsüzlüklerin önüne geçilmesine hizmet edecek. Sistem kapsamında anlık olarak Gelir Yönetimi Başkanlığına iletilen bilgiler kullanılarak mükelleflerin sarfiyat kayıtları denetim edilebilecek, sektörel tahliller yapılabilecek ve en kıymetlisi de yöntemsiz süreçlere tevessül edenler tespit edilerek haklarında yasal süreçler yapılacak.”

Şimşek, vergi mükelleflerinin, sistem üzerinden düzenlenmeyen fişleri masraflarının belgelendirilmesinde kullanamayacağına dikkati çekerek, bu sayede kesimde düzmece evrak düzenlenmesi ve kullanılmasının önlenmiş olacağını, sistemin Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü tarafından kurulup işletileceğini kaydetti.