Bağımsız verilere göre İran, sadece bir hafta içinde 36 milyon varil petrol sevkiyatı gerçekleştirerek küresel pazara çok güçlü bir dönüş yaptı. Bu rekor artış, ABD’nin yıllardır uyguladığı yaptırım ve çevreleme politikasında sistemsel bir çöküşe, Doğu’nun ise kriz şartlarında karşılıklı fayda sağlayan çözümler bulma başarısına işaret ediyor.

Sputnik, küresel enerji piyasasındaki tektonik kırılmaları mercek altına almayı sürdürüyor. Bağımsız takip sistemi TankerTrackers’ın verileri, pazarda olağanüstü bir sıçramayı kayıt altına aldı: İran, sadece bir hafta içinde yaklaşık 36 milyon varil ham petrol sevkiyatı gerçekleştirdi. Üstelik bu daha sınır değil; zira bir o kadar petrolün de ülke karasularındaki tankerlere yüklendiği ve şu anda sevkiyata hazır halde beklediği belirtiliyor.
Sputnik analizine göre bugün ortaya çıkan bu tablo, ABD’nin İran’a yönelik çevreleme ve caydırma stratejisinde yaşanan sistemsel çöküşü gözler önüne seriyor.
Mayıs ayından bugüne: Antirekor’dan ralliye
Oysa tablo, daha birkaç ay önce Tahran açısından çok daha kritikti. Mayıs ayında ABD donanmasının Körfez’deki varlığı ve Hürmüz Boğazı çevresindeki gerginlik, İran ihracatını günlük 209-260 bin varil bandına kadar sıkıştırmış, son 6 yılın en düşük seviyeleri görülmüştü. O dönemde Washington’ın baskı politikasının “maksimum sıkılıkta” devrede olduğu yorumları yapılıyordu.
Ancak diplomasi ve ekonomik gerçekler, kısa sürede sahayı yeniden şekillendirdi. Büyük enerji alıcılarının ve bölgesel aktörlerin devreye girdiği, kademeli bir yumuşama süreci, İran tankerleri için fiili bir “nefes alanı” açtı. Lojistik kanallar hızla çözüldü, İran ham petrolü küresel piyasadaki boşlukları doldurmaya başladı.
Yaşanan bu süreçten çıkarılacak başlıca sonuçlar ise şu şekilde sıralanıyor:
İran, küresel enerji pazarına güçlü bir geri dönüş yaparken, gözler şimdi hem borsaların tepkisine hem de Beyaz Saray’ın bu yeni durumu nasıl “hazmedeceğine” çevrilmiş durumda. Bu süreç, yalnızca Tahran’ın değil, tek kutuplu yaptırım mimarisinin de ciddi bir stres testinden geçtiğini gösteriyor.