2023 yılı ek bütçesi yasalaştı: Deprem bölgesindeki hastanelere 78 milyon, Diyanet’e 276 milyon ayrıldı

2023 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ile Bağlı Cetvellerinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek maddeleşti. Yasama faaliyetlerine ara veren Meclis, 1 Ekime kadar tatile girdi. 

Teklif kapsamında, genel bütçe kapsamındaki yönetimlerin bütçe tertiplerine 1 trilyon 74 milyar 508 milyon 886 bin lira, özel bütçeli yönetimlerin bütçe tertiplerine 45 milyar 5 milyon 627 bin lira olmak üzere toplam 1 trilyon 119 milyar 514 milyon 513 bin lira ödenek eklenecek.

Ödenek eklemeleri karşılığı Hazine yardımı ödeneklerini ilgili yönetim bütçelerine eklemeye Cumhurbaşkanı yetkili olacak.

Erdoğan’ın maaşı yüzde 39 oranında zamlandı

Cumhurbaşkanlığı’na 640 milyon 236 bin lira ek bütçe verilecek. Cumhurbaşkanlığı’nın ek sarfiyat kalemlerinin 500 milyon lirası “barış destekleme giderinden”, 140 milyon lirası “afet ve acil yardım dayanağı giderinden” ve 236 bin lirası ise “özlük giderinden” oluşacak.

Ek bütçe ile  Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın maaşına yüzde 39 oranında zam yapılacak.

Toplam 1,1 trilyon liralık ek bütçe kanun teklifine CHP’nin “Merkez Bankası para basacak”, İYİ Parti “IMF programı” ve Yeşil Sol Parti’ de “İktidarın siyasetlerinin iflas belgesi” olarak eleştirmişti.

Ek bütçe, AKP ve MHP’li milletvekillerinin oyları ile TBMM Genel Kurulu’nda kabul edildi.

AFAD’a 482,8 milyar liralık kaynak

2023 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu’na bağlı genel bütçe gelir varsayımı toplam 1 trilyon 119 milyar 514 milyon 513 bin lira artırılacak.

Depremin akabinde afet konutlarının üretimi ve altyapı hasarlarının giderilmesi için ek bütçede 482,8 milyar lira kaynak ayrıldı. Bu kaynak AFAD tarafından kullanılacak.

Ek bütçede, AFAD’ın akabinde en fazla hisse Hazine ve Maliye Bakanlığı’na ayrılacak. 279 milyar 750 milyon 936 bin lira kaynak ayrılan Hazine ve Maliye Bakanlığı’nı, 76 milyar 985 milyon 357 bin lira ile Strateji ve Bütçe Başkanlığı, 46 milyar 151 milyon 500 bin lira ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı izleyecek.

Deprem bölgesindeki hastane tamire 78 milyon

Ek bütçede Sağlık Bakanlığı için 17,9 milyar lira ek kaynak öngörüldü. Bakanlık bütçesinin 1,5 milyar lirası sarsıntı bölgesindeki sağlık tesislerine ilaç ve tıbbi materyal alımı için ayrıldı. Sarsıntı bölgesindeki hastanelerin tamiratı için 78 milyon lira harcanması öngörüldü.

Adalet Bakanlığı’na ayrılan 7,6 milyar liralık ek bütçenin 4,1 milyar lirası cezaevlerine mal ve hizmet alımı, 1,2 milyar lirası seçim masraflarından oluştu.

Diyanet’e 276 milyon 218 bin lira olarak ek bütçe

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın 5,6 milyar liralık bütçesine de Avrasya Tüneli’nin garanti ve katkı hissesi için 1 milyar lira ödenek konuldu.

Diyanet İşleri Başkanlığı’na 276 milyon 218 bin lira olarak ek bütçe öngörüldü. Bu bütçenin 129 milyon 128 bin lirası, aday din vazifelilerinin ibate sarfiyatları ile tüketime yönelik mal ve materyal alımları için ayrıldı. Göç Yönetimi Başkanlığı ise sistemsiz göçmenlerin sınır dışı edilmesi için 660 milyon lira ek bütçe aldı.

Avrasya Tüneli’nin garantisi 1 milyar lira

Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın 5,6 milyar liralık bütçesine de Avrasya Tüneli’nin garanti ve katkı hissesi için 1 milyar lira ödenek konuldu.

Diyanet İşleri Başkanlığı’na 276 milyon 218 bin lira olarak ek bütçe öngörüldü. Bu bütçenin 129 milyon 128 bin lirası, aday din vazifelilerinin ibate masrafları ile tüketime yönelik mal ve materyal alımları için ayrıldı. Göç Yönetimi Başkanlığı ise sistemsiz göçmenlerin sınır dışı edilmesi için 660 milyon lira ek bütçe aldı.

Türkiye Taşkömürü ve Demiryolarına ayrılan bütçe

Amasra maden faciasının akabinde Türkiye Taşkömürü Kurumu’na ek bütçeden ayrılan hisse da dikkat çekiyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 279 milyar 750 milyon 936 bin liralık ek bütçesinin 44 milyar lirası KİT’lere verilecek. Türkiye Taşkömürü Kurumu’na 3 milyar 850 milyon lira ve Devlet Demiryolları’na ise 3 milyar lira kaynak ayrıldı. Bakanlığın madeni para basım masrafı ise 500 milyon lirayı bulacak.

Gelir kalemi vergileri

Bütçenin gelir kalemlerinde ise yurttaşlardan alınan vergiler başı çekiyor. Ek bütçenin gelir kalemlerinin dağılımı da şöyle oldu:

“Gelir vergisi 201,4 milyar lira, kurumlar vergisi 163,1 milyar lira, dahilde alınan KDV 237,3 milyar lira, özel tüketim vergisi 306,6 milyar lira, motorlu taşıtlar vergisi 32,6 milyar lira, damga vergisi 30 milyar lira, harçlar 28,6 milyar lira, banka ve sigorta muameleleri vergisi 33,2 milyar lira, diğer vergiler 38,3 milyar lira. Vergi dışı gelirler ise 48,4 milyar lira olarak görülmektedir.”

Ek bütçeden harcanacak kalemler

“110,4 milyar lirasının, vergi gelirlerinde öngörülen artış kapsamında vatandaşlarımıza yönelik hizmetleri geliştirmesi ve güzelleştirmesi yönünde kent özel yönetimlerine ve belediyelere aktarılacak kaynaklar;

68,3 milyar lirası ilgili yönetim bütçelerinde, 37,2 milyar lirası yatırımları hızlandırma ödeneğinde olmak üzere ülkemizin büyümesine ve istihdama katkı sağlayacak yatırımların daha süratli tamamlanabilmesi hedefiyle; ziraî sulama projeleri ile kara yolu ve demir yolları başta olmak üzere toplam 105,5 milyar liranın yatırım nitelikli masraflar;

52,1 milyar lirasının, ziraî takviyeler, tarım sektörü yatırımları ile ziraî kredi sübvansiyonu, müdahale alımları ve ziraî KİT’ler;

44,3 milyar lirasının, engelli meskenlerinde bakım takviyeleri, 65 yaş üstü yaşlılar ile engelli vatandaşlarımızın aylıkları, muhtaç ailelere yapılacak yardım ödemeleri ve diğer sosyal emelli sarfiyatlar;

39,9 milyar lirasının, savunma ve güvenlik ünitelerinin gereksinimleri;

26,3 milyar lirasının, engelli eğitim takviyesi, okul yemeği masrafları, bedelsiz ders kitabı ve yardımcı malzeme masrafları, taşımalı eğitim sarfiyatları eğitim hizmetlerinin yürütülmesi;

8,4 milyar lirasının, ferdî emeklilik devlet katkısı masrafları;

8 milyar lirasının; esnaf, sanatkâr ve çiftçilere sağlanan Hazine faiz dayanaklı krediler nedeniyle Halk Bankası ve Ziraat Bankası’nın görevlendirme sarfiyatları;

7,8 milyar lirasının, genel aydınlatma masrafları için, 4,3 milyar lirasının konut, ibadethane ve cemevlerine bedelsiz doğal gaz sağlanabilmesine ilişkin sistem kullanım bedelleri;

1,3 milyar lirasının, zelzele bölgesindeki vatandaşlarımızın elektrik ve doğal gaz faturalarının silinmesi ve ertelenmesi nedeniyle oluşan masrafların karşılanabilmesi;

103,4 milyar lirasının diğer zarurî harcamalar;

80,5 milyar lirasının ise faiz masrafları için kullanılması öngörülüyor.” (ANKA)