ABD, Türk firmaları tehdit ettiği ortaya çıkan elçilik görevlilerinin ismini sildi: ‘Dava açılacak’

Rusya’nın düzenlediği Donbass operasyonu sonrasında Batı’nın Ruslara yönelik kişisel, kültürel ve ekonomik yaptırım kararlarına yenileri eklenmeye devam ederken, ABD’nin de diğer ülkelere bu mevzudaki baskısı sürüyor.

Son olarak ise gazeteci Yusuf Tunçer’in ortaya çıkardığına göre, Türkiye’de faaliyet yürüten ABD Büyükelçiliği ve konsolosluk vazifelilerinin, Rusya ile iş yapan Türk firmaları ve finans kuruluşlarını ziyaret edip, yaptırım listesine eklemekle tehdit ettiği belirlenmişti. Şu Anda ise Türk firmalarını yaptırımlarla tehdit eden ABD’nin İstanbul Başkonsolosluğunda görevli ABD Ticaret Bakanlığı işçisinin isimleri bakanlığın internet sitesinden kaldırıldı.

ABD Ticaret Bakanlığı Sanayi ve Güvenlik Ofisi İstanbul Ofisi’nde görevli İhracat Denetim Uzmanı Gülin Kan Yükseltan, ziyaretleri inkar etmeyip, sorulara cevap vermeye yetkili olmadığını ifade ederek, aynı ofiste bir üst makamda görevli İhracat Denetim Sorumlusu Elizabeth Blanch’a yönlendirmişti.

Sorulara yanıt vermek yerine isimleri sildiler

ABD yetkilisi Elizabeth Blanch’e 26 Şubat’ta iletilen sorulara karşın “Talebinizi, incelemeleri için Washington DC’deki BIS (Sanayi ve Güvenlik Bürosu) Kongre ve Halkla İlişkiler Ofisine sunacağım. Saat dilimi farklılıkları ve mevcut iş yükü göz önüne alındığında, bugün mesai bitiminden önce karşılık vermenin mümkün olmayacağını lütfen unutmayın” karşılığını alan Türk gazeteci, Washington’daki merkezden 5 gündür bir açıklama gelmediğini açıkladı. Üstelik bunun da ötesinde, Washington DC’den gelecek karşılığı beklenirken, Elizabeth Blanch ve Gülin Kan Yükseltan’ın isimleri, Bakanlığın resmi internet sitesinden kaldırıldı.

ABD Ticaret Bakanlığı Sanayi ve Güvenlik Ofisi İstanbul Ofisi’nde görevlilerin isim ve iletişim bilgilerinin yer aldığı https://www.trade.gov/turkey-contact-us adresinde unvan ve iletişim bilgileri yer alan Yükseltan ve Blanch’ın bilgilerine artık ulaşılamıyor.

‘Bankaların ‘uyum departmanları’ ABD finans sisteminin casusları benzeri çalışarak bilgi kaçırıyor’

Öte yandan birtakım iş insanları da ABD baskı ve tehditlerine yönelik bilhassa finans ve bankacılık ayağına dikkat çekti. Bankaların ‘uyum departmanlarının’ ABD finans sisteminin casusları benzeri çalıştığını belirten iş insanları, “Uyum departmanları, iş insanlarını ve bankaları yakan departmanlar. Bu bireylerin müşterilerle ilgili ferdî her türlü bilgiye erişme imkanı bulunuyor. Bu görevliler, çalıştığı bankanın işlem bilgilerini ABD’ye ispiyonluyor, verdikleri bilgilerle çalıştığı bankaya baskı uygulanıyor. Canları istemezse, bankanın yönetim kurulu liderinin telefonunu bile açmıyorlar. Yaptıkları, tam olarak casusluk faaliyeti! Bu departmanlarda görevlilerin bir kısmı, Batı’da çalışmış, devşirilmiş bireylerden oluşuyor” diye kaydetti. İş insanları, bu hususta bilhassa kimi bankalardan hayli şikayetçi.

‘Uyum departmanlarının hemen kapatılması lazım’

Eskiden hazine ve dış operasyonlar ünitesi olduğunu söyleyen iş insanları, ahenk departmanlarının Abdullah Gül döneminde faaliyete geçtiği bilgisini paylaşarak, “Uyum departmanlarının ivedilikle kapatılması lazım” çağrısı yapıyor. Rusların artık Dubai’ye gittiğini de anlatan iş insanları, “Rus kartları bile Dubai’de geçiyor. Biz Troy’a geçiremedik ama Dubai rahatlıkla yapıyor ve kimse onlara bir şey diyemiyor.” ifadelerini kullandı.

Türk iş insanları dava açmaya hazırlanıyor

Bilindiği gibi, Türkiye Batılı ülkelerin tüm tehditlerine karşın Rusya’ya herhangi bir yaptırımda bulunmayacağını açıklamıştı. O nedenle, Türk firmalarına yapılan baskı ve uygulamaların hukuksal bir desteği bulunmuyor. Bu yüzden ABD, finansal sistem üzerinden Türk firmalarına baskı uyguluyor.

Aydınlık gazetesinin görüştüğü Türk iş insanları, firmaları ve finans kuruluşlarını ziyaret edip, yaptırım listesine eklemekle tehdit eden ABD görevlileri ile para transferlerini engelleyerek kişisel bütün bilgilerini ABD’ye bildiren bankalar ve bankaların uyum departmanındaki sorumlular hakkında dava açmaya hazırlandıklarını söyledi.

Doç. Dr. Mutlu: Savcılıkların re’sen soruşturma başlatması ve bu görevlilerin ‘istenmeyen adam’ ilan edilmesi gerek

Olayın yasal boyutlarını Hacettepe Üniversitesi Milletlerarası Hukuk Anabilim Kolu Öğretim Üyesi Doç. Dr. Erdem İlker Mutlu anlattı. Mutlu, suç duyurusuna bile gerek kalmadan çıkan haberlerden sonra savcılıkların re’sen soruşturma başlatması gerektiğini ifade ederek şunları aktardı:

ABD’nin Türk Bankalarına operasyonu

ABD’nin yaptırımları kapsamında Türk bankalarına yönelik müdahaleleriyle ilgili kaynaklar, Emlak Bankası’nın SWIFT sisteminin bir gecede kapatıldığını, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın ABD Dışişleri Bakanı Blinken ile yüz yüze görüşmesi sonucu sorunun çözüldüğünü anlatarak, “Bu kapsamda Nurol Yatırım Bankası ABD’ye kurban verildi” bilgisini paylaştı. Nurol Yatırım Bankası Aralık 2023’te yaptığı açıklamada, “Bankamızın, yatırım bankacılığı faaliyeti kapsamında birtakım süreçlerine dair Amerika Birleşik Devletleri resmi otoriteleri ile işbirliği içinde görüşmeler başlatılması gereği hasıl olmuştur” demişti. Cumhurbaşkanı Erdoğan da, ABD Başkanı Joe Biden ile 14 Aralık’ta yaptığı görüşme hakkında gazetecilerin yönelttiği sorulara karşılığında; Nurol Bank’taki bir meseleden bahsettiğini belirterek, “Biliyorsunuz Nurol Bank ile ilgili bir sorun söz konusuydu. Nurol Bank ile ilgili sorunu da kendisi ile paylaştık” demişti.

Türkiye’de faaliyet yürüten Golden Küresel Yatırım Bankası’nın da bu kapsamda ABD tarafından kapatılmasının istendiği söyleyen kaynaklar, “Sırada o var” değerlendirmesinde bulundu. Banka, Rusya ve Çin pazarları başta olmak üzere farklı ülkelerden yaklaşık 60 milyon ABD doları meblağında dış ticaret ilişkili sürece aracılık etmiş.

Ne olmuştu?

Batı dünyası ilk yaptırım paketini, Donetsk ve Lugansk Halk Cumhuriyetleri’nin Rusya tarafından tanınması üzerine 22 Şubat’ta kabul etmişti. Rusya’nın Ukrayna’ya dönük askeri harekatı sonrası da uygulananmaya devam ederek her alana yayılan yaptırımlar, Avrupa‘da enerji krizi yaşanmasına sebep oldu.