BM Özel Raportörleri: İsrail açlık ve su kısıtlamasıyla Gazze’de soykırım yapıyor

BM Besin Hakkı Özel Raportörü Michael Fakhri, BM’nin İnançlı İçme Suyu ve Sanitasyona İlişkin İnsan Haklarıyla İlgili Özel Raportörü Pedro Arrojo-Agudo ve BM Konut Hakkı Özel Raportörü Balakrishnan Rajagopal basın toplantısı düzenledi.

‘İsrail bu kadar süratli bir şekilde Gazze’de 2,3 milyon Filistinliyi nasıl aç bıraktı?’

BM Besin Hakkı Özel Raportörü Michael Fakhri, açlığa yol açmanın savaş hukukunun ihlali olduğunu ifade ederek bunun tek bir gecede gelişmediğini dile getirdi.

Bunun nasıl olduğunu anlamak için siyasal ekonomi, sistematik insan hakları ihlalleri, besin sistemi, toprağa el koyma ve işgal benzeri ögelerin incelenmesi gerektiğini kaydeden Fakhri, Uluslararası Ceza Mahkemesinin (UCM) iki İsrailli lider için tutuklama talep etmesinin bir nedeninin de açlığa yol açmaları olduğunu söyledi.

Fakhri, “İsrail bu kadar süratli bir şekilde Gazze’de 2,3 milyon Filistinliyi nasıl aç bıraktı?” diyerek çağdaş tarihte bu kadar süratli bir şekilde açlığın ortaya çıktığının daha önce görülmediğini dile getirdi.

Gazze’deki açlığın 7 Ekim 2023’ten sonra başlamadığını, 6 Ekim’de Gazze halkının yüzde 80’inin besin güvencesizliğiyle mücadele ettiğini ve insani yardıma muhtaç olduğunu belirten Fakhri, Aralık 2023’te ise tüm Gazze halkının açlık noktasına geldiğini ifade etti.

Fakhri, kıtlık alanında çalışmalar yürüten dünyanın en önde gelen uzmanlarıyla mevzuyu istişare ettiğini söyleyerek onların da daha önce buna benzer bir durumla karşılamadıklarını söylediklerini, durumun Gazze’ye has olduğunu belirttiklerini aktardı.

Açıklamasında Fakhri, “Bu, Gazze’de bir savaş değil. Bu, İsrail’in Filistin halkına yönelik bir saldırısı” diyerek, esasen İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun 2023 BM Genel Kurulu‘nda ilhak planını açıkladığını, bugün de bunun gerçekleştiğini söyledi.

‘Şimdi de ilhak planının Lübnan’a doğru uzandığını görüyoruz’

Fakhri, “Bu plan, Filistin topraklarını tamamen ilhak etmek için insanları yerinden etmek için açlığı kullanmayı, öldürmeyi, yok etmeyi ve topraklarına el koymayı hedefliyor. Şu Anda de ilhak planının Lübnan’a doğru uzandığını görüyoruz” dedi.

BM Özel Raportörlerinin İsrail’in açlık kullanarak soykırım yaptığı iddialarını yalanlamadığına dikkati çeken Fakhri, aynı şekilde aksi yönde bir iddia ortaya koymadıklarına da işaret etti.

Fakhri, İsrail’in insani yardım tedariki konusunda da söylediklerinin tüm insani yardım örgütleriyle çeliştiğini belirterek ulaşan yardımların da İsrail güçleri tarafından hedef alındığının altını çizdi.

İsrail’in birçok defa açlığa yol açma planını dile getirdiğini ve uyguladığını kaydeden Fakrhi, bunu yalnızca insani yardımın girişini engelleyerek değil, besin sistemini de yok ederek yaptıklarını ifade etti.

Fakhri, İsrail’in aynı zamanda tarım alanlarına da el koyduğunu, böylece Filistinlilerin karınlarını doyurmalarını engellediğini vurgulayarak “Tüm bu nedenlerden dolayı soykırım diyoruz. İsrail geleceği düşünmeyi de imkansız kılıyor” vurgusunda bulundu.

‘İsrail suyu sessiz bir silah, sessiz bir bomba olarak kullanıyor’

BM’nin İnançlı İçme Suyu ve Sanitasyona İlişkin İnsan Haklarıyla İlgili Özel Raportörü Pedro Arrojo-Agudo, “İsrail suyu sessiz bir silah, sessiz bir bomba olarak kullanıyor” dedi.

Bu durumun bilhassa çocuklar üzerinde büyük tesiri olduğunu kaydeden Arrojo-Agudo, bu şekilde uluslararası kanunların çiğnenmesinin BM ve demokratik bir geleceği tehdit ettiğini söyledi.

Arrojo-Agudo, suyun hayatı yok etmek için kilit bir unsur olduğunu ifade ederek bunun işgal altındaki Batı Şeria’da da bir strateji olarak kullanıldığını ifade etti.

Bunu yalnızca bir savaş stratejisi olarak değerlendirmenin mümkün olmadığının altını çizen Arrojo-Agudo, “Bu, bir soykırım” diye konuştu.

‘Gazze’nin kimi bölgelerinde yıkım yüzde 100 boyutuna ulaştı’

BM Konut Hakkı Özel Raportörü Balakrishnan Rajagopal, İsrail’in Gazze’deki yıkımının daha önce çağdaş ihtilafların hiçbirinde görülmemiş seviyede olduğunu dile getirdi.

Kendisinin 30 yıldır bu alanda çalışmalar yürüttüğünü aktaran Rajagopal, hiçbir ihtilafın Gazze’deki yıkımla karşılaştırılamayacağını kaydetti.

Rajagopal, bilhassa kuzeyi olmak üzere Gazze’nin birtakım bölgelerinde yıkımın yüzde 100 boyutuna ulaştığına işaret ederek diğer yerlerde ise yüzde 70 seviyesinde yıkım gerçekleştiğini söyledi.

BM Özel Raportörü, “İnsan sormadan edemiyor, bu boyutta yıkımın gayesi ne olabilir?” sorusunu yöneltti.

BM Kalkınma Programının (UNDP) bir raporuna göre, Gazze’de 39 milyon ton atık biriktiğine işaret eden Rajagopal, Gazze’nin yeniden inşasının ise yaklaşık 80 yıl süreceğini dile getirdi.