BM soruşturması: İsrail ve Hamas savaş cürümleri işledi

Birleşmiş Milletler’in (BM) Gazze’deki savaşın ilk aylarına ilişkin yürüttüğü bir soruşturma, 7 Ekim akınları ve sonrasında yaşanan çatışmalarda hem İsrail hem de Hamas’ın savaş suçu işlediği ve uluslararası hukuku ağır bir şekilde ihlal ettiği sonucuna vardı.
Birleşmiş Milletler Uluslararası Bağımsız Soruşturma Komitesi müfettişleri ayrıyeten İsrail’in birtakım hareketlerinin, sivil kayıpların büyüklüğü nedeniyle insanlığa karşı suç teşkil ettiğini söyledi.
İsrailli yetkilileri ve Filistinli silahlı grupları savaş suçlarından ve uluslararası hukukun diğer ağır ihlallerinden sorumlu tutan rapor, çatışmalarda her iki tarafın da uluslararası hukuku göz arkası ettiğini, cinayet yahut taammüden öldürme, işkence ve cinsel şiddete baş vurduğunu ortaya koyuyor.
İsrail soruşturma sürecinde müfettişlerle işbirliği yapmadı ve bulguları reddetti.
Ülkenin Cenevre’deki BM diplomatik misyonu soruşturmacıları sistematik olarak İsrail aksisi ayrımcılık yapmakla suçladı. Hamas şimdi yorum yapmadı.
BM insan hakları örgütünün raporla ilgili açıklamasında, kurulun bulgularına dair şu sözlere yer verildi:
“İsrailli yetkililer tarafından yapılan açıklamaların – yaygın yıkım ve çok sayıda sivilin öldürülmesi siyasetini yansıtanlar da dahil olmak üzere – kışkırtma manasına geldiğini ve diğer önemli uluslararası hataları oluşturabileceğini tespit etmiştir.
“Soykırıma direkt ve alenen teşvik, düşmanlıkların yürütülmesinde direkt yetkisi olmayan şahıslar tarafından işlendiğinde bile uluslararası hukuk kapsamında bir hatadır.
“Ayrımcılığa, düşmanlığa ya da şiddete tahrik, uluslararası insan hakları hukukunun önemli bir ihlalidir ve uluslararası bir suç teşkil edebilir.”

O gün komisyon tarafından belirtilen savaş cürümleri arasında kasıtlı olarak sivillere karşı saldırı düzenlemek, cinayet ya da kasıtlı öldürme, işkence, insanlık dışı ya da zalimce muamele, ferdî onura hakaret ve çocuklar da dahil olmak üzere rehin almaya yer veriliyor.
Ardından İsrail’in Gazze’ye başlattığı akınlarda 37 bine yakın kişi öldürüldü ve ağır nüfuslu yerleşim bölgesinin büyük bir kısmı tahliye edildi ve yıkıldı.
Komisyon, incelediği bu ilk aylarda İsrail’in savaş cürümlerinin yanı sıra, insanlığa karşı suçlar da işlediğini tespit etti.
Bu suçlar, sivil nüfusa yönelik yaygın ve sistematik bir saldırı olarak tanımlanıyor.

İsrail’in işlediği iddia edilen savaş kabahatleri arasında aç bırakma, keyfi gözaltı ve “on binlerce çocuğun” öldürülmesi ve sakat bırakılması yer alıyor.
200 sayfayı aşkın raporlara göre hem İsrail hem de Hamas cinsel şiddet ve işkence uyguladı ve sivillere kasıtlı olarak saldırdı.
Komisyon, bulgularının mağdurlar ve şahitlerle yapılan görüşmelere, adli tıp tahliliyle doğrulanmış binlerce açık kaynak olaylara, yüzlerce müracaata, uydu imgelerine, adli tıp raporlarına ve medyada yer alan haberlere dayandığını söyledi.
Uluslararası Ceza Mahkemesi başsavcısı Karim Khan geçen ay İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve Hamas’ın Gazze Şeridi’ndeki lideri Yahya Sinvar hakkında ‘savaş suçu’ gerekçesiyle tutuklama buyruğu çıkarılmasını istemişti.