Hindistan Yüce Mahkemesi, muhalefet lideri Gandhi’nin başbakana hakaretten mahkumiyetini askıya aldı

Hem Anayasa Mahkemesi hem Yargıtay vasfındaki Hindistan Aziz Mahkemesi, ülkenin kurucu partisinin en önde gelen isminin hakaret davasında aldığı mahkumiyetin, temyiz süreci tamamlana dek ertelenmesine karar verdi.

Kongre Partisi lideri, 2019’daki seçim mitinginde Başbakan Modi’ye soyadı üzerinden hırsız iması yapmasının hakaret oluşturduğu gerekçesiyle Mart 2023’te iki yıl hapis cezasına çarptırılmıştı. Parlamentonun alt kanadı Halk Meclisi (Lok Sabha), temyiz sürecini beklemeden sonraki gün Gandhi’nin milletvekilliğini düşürmüştü.

Top mecliste

Hindistan Ulu Mahkemesi’nin kararı, Gandhi’nin parlamentoya dönmesinin ve 2024 baharında yapılacak genel seçimlere katılmasının yolunu açtı. Ama muhalefet önderinin milletvekilliğini geri alabilmesi için Halk Meclisi’nin diskalifiye kararını kaldırması gerekiyor.

BBC’nin görüşünü aldığı eski Halk Meclisi Genel Sekreteri PDT Achary, “Bunun çabucak yapılması gerekecek. Gandhi pazartesi gününden itibaren parlamento oturumuna katılmaya başlayabilmeli. Mahkumiyetine ilişkin mesele çözülmese bile tekrar de gelecek genel seçimlere katılma hakkı olacaktır” dedi.

Ancak Başbakan Modi’nin Hindu milliyetçisi Bharatiya Janata Partisi’nin (BJP) kontrolündeki meclisten, muhalefet önderine milletvekilliğini iade konusunda süratli hareket beklemek gerçekçi olmayabilir.

Hakaret davasını açan da bir Modi

Hakaret davasını, BJP’nin Gujarat eyaleti meclisi milletvekili Purnesh Modi açtı. Teze göre Kongre Partisi lideri, 2019’da Karnataka eyaletindeki seçim mitingi sırasında şöyle konuştu:

Nirav Modi ve Lalit Modi, yolsuzlukla suçlanan ve kaçak durumda bulunan iş insanları. Narendra Modi ise 2014’ten beri başbakan.

Alt kastlarla bağlantılı soyadı

Aynı soyadını paylaşan Gujaratlı BJP milletvekili, şikayetinde ‘yorumların tüm Modi topluluğunu karaladığını’ iddia etti.

Gujarat’ta çok yaygın bir soyadı olan Modi, Hindistan’ın kast hiyerarşisinin alt basamaklarıyla ilişkilendiriliyor.

‘Yolsuzluğu vurgulamak için’

Gandhi ise ‘yorumu yolsuzluğu vurgulamak için yaptığını ve herhangi bir topluluğu hedef almadığını’ söyledi.

Martta alt mahkemenin mahkumiyetine itiraz etmesi için kefaletle serbest bıraktığı Gandhi’nin temyiz başvurusu ve mahkumiyetinin ertelenmesi talebi, geçen ay Gujarat Eyaleti Yüksek Mahkemesi tarafından reddedildi.

‘En üst huduttan cezanın desteği yok’

Dosyanın geldiği Hindistan Aziz Mahkemesi, muhalefet önderine yöneltilen suçlama için en üst sınır olan 2 yıl hapis cezası veren yargıcın münasebetlerini “Yeterli sebep ve desteği yok” diye reddetti. Aynı vakitte Gandhi’ye, iddia edilen yorumları yaparken ‘daha titiz davranması’ ikazını yaptı.

‘Er yahut geç gerçek kazanacak’

Hindistan Şanlı Mahkemesi, “Mahkumiyet kararının kesin karara kadar ertelenmesi gerekiyor” diyerek Gandhi’nin mahkumiyetini temyiz süreci tamamlanana kadar askıya aldı. Kararın coşkulu kutlamalarla karşılandığı Kongre Partisi’nin genel merkezinde taraftarlara şeker, tatlı dağıtıldı. Merkeze gelişi alkışlarla selamlanan Gandhi, destekçilerine teşekkür ederken “Gerçek çoğu zaman galip gelir, bugün değilse de yarın yahut öbür gün” dedi.

Hindistan’ın en önde gelen siyasi hanedanının veliahtı Rahul Gandhi, bağımsızlık lideri Cevahirlal Nehru’dan başlayarak eski başbakanların oğlu, torunu ve torununun torunu.

Bir vakitler Hindistan siyasetinin baskın gücü olan sosyal demokrat eğilimli Kongre Partisi, iktidardaki BJP’nin popülist ekonomi siyasetleri ve Hindu çoğunluğun milliyetçi damarını çarçabuk yakalaması karşısında çok zayıfladı.

Suikasta kurban giden eski başbakan Rajiv Gandhi ile Kongre Partisi’nin en uzun vadeli Genel Başkanı Sonia Gandhi’nin oğlu Rahul, kendisini ‘halkın kaygılarından kopuk bir prens’ olarak gösteren Modi’ye iki seçim kaybetti.

BJP’nin 9 yıllık iktidarı boyunca Modi ve hükümetini eleştiren muhalefet partisi figürleri ve kurumları geniş çapta yasal süreçlerin maksadı oldu.