Kısa vadeli dış borçta yeni rekor

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB), Nisan 2024 periyoduna ilişkin kısa vadeli dış borç istatistiklerini yayımladı. Buna göre, kısa vadeli dış borç stoku, nisan sonu itibarıyla 2023 sonuna göre yüzde 2,3 artışla 180,1 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Böylece Şubat ve Mart aylarının akabinde Nisan ayında da kısa vadeli dış borçta rekor kırıldı.

Bu periyotta, bankalar kaynaklı kısa vadeli dış borç stoku yüzde 8,1 artışla 74 milyar dolara yükselirken, diğer bölümlerin kısa vadeli dış borç stoku yüzde 1 azalarak 60,6 milyar dolara geriledi.

Bankaların yurt dışından kullandıkları kısa vadeli krediler, 2023 sonuna göre yüzde 22,6 artarak 15,5 milyar dolara çıktı. Banka hariç yurt dışı yerleşiklerin döviz tevdiat hesabı yüzde 3,7 azalarak 19,3 milyar dolara düşerken, yurt dışı yerleşik bankaların mevduatı yüzde 1,2 yükselişle 21 milyar dolara ulaştı. Yurt dışı yerleşiklerin TL cinsinden mevduatları da geçen yıl sonuna göre yüzde 21 artışla 18,3 milyar dolar oldu.

Diğer dallar altında yer alan ithalat borçları, 2023 yıl sonuna göre yüzde 0,5 azalarak 54 milyar dolar düzeyinde gerçekleşti.

“Özel dalın kısa vadeli dış borcu 96,3 milyar dolar”

Tamamı kamu bankalarından oluşan kamu bölümünün kısa vadeli borcu 2023 sonuna göre yüzde 10,9 artarak 38,2 milyar dolar, özel bölümün kısa vadeli dış borcu da yüzde 1,2 yükselerek 96,3 milyar dolar oldu.

Bu periyotta, özel alacaklılar başlığı altındaki mali kuruluşlara olan kısa vadeli borçlar yıl sonuna göre yüzde 2,3 artarak 97,8 milyar dolar, nakdî olmayan kuruluşlara olan borçlar ise yüzde 1,2 düşüşle 77,5 milyar dolar düzeyinde gerçekleşti.

2023 yılı sonunda 1,7 milyar dolar olan kısa vadeli tahvil ihraçları, 2024 nisan sonu itibarıyla 4,6 milyar dolar, resmi alacaklılara olan kısa vadeli borçlar 279 milyon dolar oldu.

Kısa vadeli dış borç stokunun döviz kompozisyonuna bakıldığında, yüzde 52,1’i dolar, yüzde 21,1’i avro, yüzde 11,7’si TL ve yüzde 15,1’i diğer döviz cinslerinden oluştu.

Aynı devirde, orjinal vadesine bakılmaksızın vadesine 1 yıl ya da daha az kalmış dış borç verisi kullanılarak hesaplanan kalan vadeye göre kısa vadeli dış borç stoku, 232,1 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Söz konusu stokun 20,9 milyar dolarlık kısmı, Türkiye’de yerleşik bankaların ve özel bölümün yurt dışı şubeleri ile iştiraklere olan borçlarından oluştu.

Borçlu bazında değerlendirildiğinde, toplam stok içinde kamu dalının yüzde 22,4, Merkez Bankasının yüzde 19,6, özel dalın ise yüzde 58 hisseye sahip olduğu görüldü.