Rus ve ABD heyetleri arasında Riyad’da gerçekleşen görüşmeleri siyaset bilimi uzmanları Sputnik için değerlendirdi. Ali Zreiq, Putin ve Trump arasında kurulan temasla Avrupa’nın bir kabustan uyandığını söyledi. Fawaz Kassab Al-Anzi ise yeni bir dünya savaşı mümkünlüğü ile dünyayı tehdit eden çatışmanın son bulmasına yönelik iyimserlikten söz etti.

Suudi Arabistan’ın başşehri Riyad’da Rusya ve ABD heyetleri bugün sabah saatlerinde bir araya geldi. İki ülke temsilcileri arasında 4.5 saat süren temasların akabinde Rus heyetinde yer alan Devlet Başkan Yardımcısı Yuriy Uşakov, görüşmelerin iyi geçtiğini belirtirken; ABD Dışişleri, kalıcı barış için çok önemli bir adım atıldığını vurguladı.
Sputnik’e konuşan uzmanlar, Rus ve ABD heyetlerinin gerçekleştirdiği görüşmeyi, ayrıyeten Avrupa ülkelerinin bu husustaki tavırlarını yorumladı.
‘Kil ayaklı bir deve benziyor’
Siyaset bilimci ve jeopolitik uzmanı Ali Zreiq “Bu savaş, şu anda ondan büyük bir çıkar sağlama peşinde olan ABD’nin muazzam baskısı olmadan gerçekleşmezdi” dedi.
Avrupa’nın Ukrayna’ya destek sağlama uğraşlarına karşın, bu meydan okumalarla başa çıkabilecek askeri, ekonomik ve siyasi kapasiteye sahip olmadıkları için zayıf bir pozisyonda göründüğünü belirten Zreiq “Bugün Avrupa’nın elindeki geniş imkanlara karşın o daha çok ‘kil ayaklı bir deve’ benziyor” değerlendirmesinde bulundu.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile ABD Başkanı Donald Trump arasında kurulan temas sonrası Avrupa’nın bugün bir kabustan uyandığını ifade eden Ali Zreiq şunları dile getirdi:
Ukrayna krizinden Rusya’nın Avrupa’daki kadar etkilenmediğine vurgu yapan siyaset bilimci şunları ifade etti:
Suudi Arabistan’ın Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın Ukrayna krizinin tahlilindeki rolüne de değinen Ali Zreiq şunları söyledi:
Zreiq, Avrupa’nın, kendisini çoğu zaman Amerika’nın stratejik müttefiki olarak gördüğünü ifade ederek “Onun faal iştiraki olmadan mutabakatlara varılmasının imkansız olduğuna inanmıştır. Lakin son gelişmelerin akabinde, Ukrayna krizinin tırmanmasında oynadığı rol göz önüne alındığında, Avrupa’yı müzakere masasına getirme uğraşları büyük zorluklarla karşılaşabilir” sözünü kullandı..
‘Dünyayı 3. Dünya Savaşı ile tehdit eden çatışmayı sonlandırma mümkünlüğü konusunda optimistlik var’
Suudi Arabistanlı bir siyaset bilimci ve stratejik hususlar ile güvenlik alanında uzman Fawaz Kassab Al-Anzi ise Trump idaresiyle birlikte Ukrayna’da yeni bir gerçekliğin ortaya çıktığını ve dünyayı tehdit eden 3. Dünya Savaşı mümkünlüğünün son bulmasına yönelik olumlu bir havanın söylediği söz edilen olduğunu vurguladı. Al-Anzi bu mevzu ile ilgili şunları söyledi:
Yeni ABD idaresinin gelmesiyle birlikte, bilhassa Ukrayna’daki çatışma konusunda yeni bir gerçeklik ortaya çıktı. Amerikalılar, Ukrayna konusunu çözme yolunda ilerliyor ve bu süreçte belli politik yararlar elde etmeyi hedefliyorlar. Artık, dünyayı üçüncü bir dünya savaşının tehlikesiyle tehdit eden çatışmanın sona erme muhtemelliğine dair bir optimistlik var. Suudi Arabistan’ın bu bağlamdaki rolüne gelince, ülke, bölgesel ve uluslararası krizlerin tahlilindeki eforlarıyla büyük bir uluslararası güven kazandı. Prens Muhammed bin Selman’ın diplomasisi, bugün diyalog kuran tarafların çıkarlarına karşılık veriyor.
‘Trump, ABD’nin Avrupa’nın güvenliğini finanse etme isteğinin olmadığını belirtti’
Yaşanan gelişmeleri Rusya ve Avrasya uzmanı Mehdi Seyf Tabrizi de Sputnik İran’a verdiği demeçte değerlendirdi.
Riyad’da Rus ve ABD heyetlerinin yaptığı görüşmeler için “Avrupa’daki savaşın akabinde geçen bin günden sonra çatışmanın sona ermesi için umutlar belirdi” diyen Tabrizi “Donald Trump’ın iktidara gelmesiyle birlikte ABD’nin dış siyasetinde değişiklikler gözlemleniyor. Trump, ABD’nin Avrupa’nın güvenliğini finanse etme isteğinin olmadığını belirtti ve Avrupa’daki savaşın sona ermesini ana öncelik olarak tanımladı” dedi.
Trump’ın kinci devrine başladıktan kısa bir süre sonra Putin ile bağlantıya geçtiğine ve bunun iki ülke arasındaki bağlantıların güzelleşmesinin başlangıcını oluşturduğuna değinen Mehdi Seyf Tabrizi şu ifadeyi kullandı:
Ancak, Ukrayna ve Avrupa’daki ortakları, Kiev’in iştiraki olmadan barış görüşmelerine karşı çıktıkları için bu görüşmelerin gerçekleştirilmesi zor hale geldi.
‘Zelenskiy Ukraynalıların legal temsilcisi değil, yeni bir legal başkan onun kararlarını sorgulayabilir’
Tabrizi, Minsk mutabakatları benzeri çok taraflı görüşmelerin başarılı olmadığını ifade ederek şu açıklamada bulundu:
“Zira taraflar bu görüşmeleri Ukrayna’nın konumunu güçlendirmek için kullandı ve bu durum, Rusya’nın NATO’nun Avrupa üyelerinin görüşmelere katılmasına izin vermemesinin münasebetini oluşturuyor. Ruslar, ABD’yi çatışmadaki Ukrayna’nın ana destekçisi olarak görmekte ve Amerikan yetkililerinin Maidan’daki ihtilali organize ettiğini ve ülkeyi Rusya ile çatışmaya sürüklediklerini iddia etmektedirler; bu süreçte NATO üyeliği teklifi de bulunmaktadır. Ayrıyeten, Zelenskiy’in uluslararası forumlarda karar alma konusunda yasal bir meşruiyetinin olmadığı, zira yetkilerinin neredeyse bir yıl önce sona erdiği ve seçimlerin olmamasını savaş vakti ile gerekçelendirdiği ifade edilmektedir. Öteki bir deyişle, Zelenskiy, Ukraynalıların legal temsilcisi değildir ve müzakereler yapma ya da uluslararası dokümanları imzalama hakkına sahip değildir; çünkü yeni bir legal başkan, onun kararlarını sorgulayabilir.