CHP’li Lale Karabıyık: İlkokula başlama maliyeti 10 bin 770 lira, bu yükün altında veliler eziliyor

CHP Genel Başkan Yardımcısı Lale Karabıyık, “İlkokul seviyesine baktığımızda 2019 yılında 1813 lira olan okula başlama maliyeti, 2022 yılında yüzde 316’lık artışla 7 bin 550 liraya çıkmış. Lakin 2023 yılında, bir yıl içerisinde, 10 bin 770 liraya çıkıyor. Yani bir yıl öncesine göre, yüzde 493,8 oranında bir artış söz konusu. Pekala gelirler benzeyenoranda arttı mı? Bu yükün altında veliler sahiden eziliyor” dedi.

Anka’nın aktardığına göre CHP Genel Başkan Yardımcısı Lale Karabıyık, 11 Eylül’de başlayacak yeni eğitim-öğretim dönemi öncesinde, hazırladıkları okula başlama maliyeti raporlarına ilişkin açıklamalar yaptı. Karabıyık, şunları söyledi:

“Öğrencilerin eğitim masrafları, okula başlama maliyetleri veliler üzerinde çok büyük bir yük”

“11 Eylül’de okullar yeniden eğitim-öğretime başlıyor, yaz tatili bitiyor. Çocuklarımız bu süre içinde tatil yaparken Ulusal Eğitim Bakanlığı’na (MEB) düşen de eğitim-öğretimdeki eksiklikleri tamamlamak, meseleleri çözmek ve sıkıntısız bir eğitim periyoduna hazırlanmak şeklinde bu süreci tamamlamaktı. Lakin maalesef eksiklerin çok olduğunu, meselelerin çözülmediğini görmekteyiz. Büyük bir ekonomik kriz yaşanıyor, enflasyon oranı nitekim çok yüksek, harcamaların maaliyetleri her geçen gün daha fazla artmakta ve öngörülememekte. Tabii bu eğitime de yansıdı. Öğrencilerin eğitim masrafları, okula başlama maliyetleri veliler üzerinde çok büyük bir yük oluşturuyor ve bunu karşılamak da her geçen gün daha güç hale geliyor.

Şunu düşünmek lazım: Bir defa okullar başlarken öğrencinin eğitimi için önce okuluna ulaşım önemli. Akabinde okuldaki hayatı sürdürebilmek önemli. Biliyoruz ki çok sayıda çocuğumuz fakir ailelerden geliyor ve tahminen bir öğünle okula ulaşıyor yahut beslenme yetersizliği çekiyor. Bir taraftan da okulda eğitim sırasında gerekecek olan araç-gereçleri sağlayabilmek eğitimde önemli. O zaman maliyetleri bu üç ana temelde görmek lazım.

“Gelirler benzer oranda arttı mı? Bu yükün altında veliler eziliyor”

Diğer taraftan şöyle bir kıyaslama yaparsak; okul öncesinde 2019’da 1198 lira olan okula başlama maliyeti 2022 yılında 4 bin 615 liraya ulaşmış. Harcamalar, 2023 yılında ise yüzde 654 oranındaki artışla 9 bin 37,78 liraya ulaşmış. İlkokul seviyesine baktığımızda 2019 yılında 1813 lira olan okula başlama maliyeti 2022 yılında yüzde 316’lık artışla 7 bin 550 liraya çıkmış. Lakin 2023 yılında, bir yıl içerisinde, 10 bin 770 liraya çıkıyor. Yani bir yıl öncesine göre, yüzde 493,8 oranında bir artış söz konusu. Ortaokul seviyesinde baktığımızda 2019 yılında, okula başlama maliyeti 2 bin 144, 83 lira iken 2022 yılında yüzde 304’lük bir artış olarak 8 bin 290 liraya ulaşmış. Lakin bir yıl sonra, 2023’te geldiği noktada ortaokul düzeyinde bir öğrencinin okula başlama maliyeti, yüzde 450,5 artarak 12 bin 578 liraya ulaşmış maalesef. Lise seviyesinde ise 2022’de 2019’a göre yüzde 284’lük artış varken 2023’te bir yıl öncesine göre, yüzde 486 oranında büyük bir artış söz konusu. Pekala gelirler oranda arttı mı? Bu yükün altında veliler sahiden eziliyor.

“Veliden para istenmesinin önü kesilmiş olmalıydı”

İşte biz, okula başlama maliyetlerini bu nedenle 137 ürünün gerçek fiyatları üzerinden gerçekleştirdik. Okullarda velilerden para alınması, okul bütçelerinin yetersiz olması sebebiyle velilerden çeşitli hallerle para istenmesi, IBAN numarasının verilmesi, kayıt parasının alınmasıi örnekler hala devam etmekte. Geçen yıl da bu örneklerin olmadığını ifade ettiler. Biz örneklendirmiştik ve olduğunu göstermiştik. Aslında bu yaz tatilinde okulların gereksinimleri tam olarak tahlil edilerek karşılanmalı ve veliden para istenmesinin önü kesilmiş olmalıydı. Fakat hala bu mevzuda bize şikayetler gelmeye devam ediyor. Bu bahsin tekrar gündeme alınması son derece önemli.

“Ücretli öğretmen olmaz, takımlı öğretmen olur”

Yaz dönemi MEB tarafından ne kadar verimli kullanıldı, neler yapıldı, neler yapılmadı diye değerlendirirken; zelzele bölgesindeki muhtaçlıklar karşılandı mı buna ayrıyeten geleceğim. Öncelikle en az 100 bin öğretmen atamasının gerekli olduğunu ifade etmek isterim. Yapıldı mı, yapılmadı. Halbuki şimdi 90 bin fiyatlı öğretmen var ve MEB maalesef eksik geçen dersleri, fiyatlı öğretmenlerle telafi etmeyi normalleştirmiş durumda. Yerine bir öğretmen ataması ihtiyacı asla duymuyor. Meğer ‘Ücretli öğretmen olmaz, takımlı öğretmen olur’ demiştik. 100 bin öğretmen atamasının çok acil gerekli olduğunu ifade etmiştik, tekrar ifade ediyoruz.bu bağlamda, 45 bin emekli öğretmenin de göz arkası edildiğini söyleyebilirim. Öğretmen açığı vardı, 45 bin öğretmen de emekli oldu ve hala bir kâfi atama yapılmadı. Şu anda eğitim sisteminde en az 63-65 bin güvenlik vazifelisi; 105-110 bin temizlik görevlisine ihtiyaç var. Bu sayılar da Türkiye’nin eğitim sisteminin çok büyük eksikliklerini ifade ediyor.”