İsrail Meclisi’nden tartışmalı yargı düzenlemesine onay

İsrail Meclisi, hükümetin tartışmalı yargı düzenlemesinde Yüksek Mahkeme’nin yetkilerini kısıtlayacak yasa tasarısının 2. ve 3. oylaması için parlamento etrafında pazar gününden bu yana devam eden protestoların eşliğinde toplandı.

Mecliste yasa tasarısı görüşmelerinin tamamlanmasının akabinde oylamaya geçildi. Muhalefet milletvekilleri, yasa tasarısını boykot etmek için Meclis Genel Konseyi’ni terk etti.

Hükümetin yargı düzenlemesinde Yüksek Mahkemenin yürütme üzerindeki kontrolünü kaldıracak maddeyi Meclis, 2. ve 3. oylamada da 64 lehte oy ile kabul etti. Meclisteki 56 muhalefet milletvekili ise oylamaya katılmadı.

İsrail Meclisindeki oylamanın akabinde gün boyunca başta Batı Kudüs’teki İsrail Meclisi etrafı olmak üzere ülke genelinde hükümetin yargı düzenlemesine karşı şovların devam etmesi bekleniyor. İsrail polisi şu ana kadar şovlarda 19 kişinin gözaltına alındığını açıkladı.

Yüksek Mahkemenin hükümetin aldığı kararları ‘kamu çıkarına hizmet etmediği, çıkar çatışması doğurduğu’ benzeri münasebetlerle ‘mantık dışı olduğunu’ ifade ederek bozma yetkisini ortadan kaldırmayı öngören yasa, kamuoyunda ‘akla yatkınlık‘ yasa tasarısı biçiminde tartışılıyordu.

Yasa tasarısı Mecliste görüşülmeye devam ederken Netanyahu koalisyonu ve muhalefet arasındaki uzlaşı müzakerelerinin sürdüğü lakin sonuç alınamadığı bildirilmişti.

Tartışmalı yargı düzenlemesi

İsrail Adalet Bakanı Yariv Levin’in, 5 Ocak’ta duyurduğu ‘yargı reformu’ Yüksek Mahkeme’nin yetkilerini sonlandırma ve iktidarın yargı atamalarında söz sahibi olması benzeri değişiklikler içeriyor.

Başbakan Netanyahu, 27 Mart’ta, ülke çapında giderek artan kitlesel protestolara ve grevlere neden olan yargı düzenlemesini ertelediğini açıklamış lakin 2023-2024 bütçesinin mayıs sonunda Meclisten geçmesinin akabinde yargı düzenlemesini tekrar gündeme getireceklerini duyurmuştu.

Hükümet, muhalefetle müzakerelerin tıkanmasının akabinde yakın vakitte yargı düzenlemesi için yeniden düğmeye basmıştı.

Netanyahu hükümeti, yargı düzenlemesi kapsamında Yüksek Mahkemenin hükümet üzerindeki kontrolünü kaldıracak yasa tasarısının 11 Temmuz’da birinci oylamadan geçmesinin akabinde 2. ve 3. oylama için bugün Meclise getirileceğini açıklamıştı.

Hükümetin ‘yargı reformuna‘ karşı çıkan, aralarında savaş pilotları, denizaltı subayları ve diğer seçkin birliklerin yer aldığı on bin kadar orduda görevli İsrailli, istekli yedek askerlik sorumluluğunu bırakacaklarını açıklamıştı.

İsrail basını, Savunma Bakanı Gallant’ın, orduda yedek askerlerden gelen tepki üzerine Yüksek Mahkemenin hükümet üzerindeki kontrolünü kaldıracak yasa tasarısının ertelenmesi için çalıştığını öne sürmüştü.

ABD Başkanı Joe Biden, İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu’ya yasa tasarısının İsrail Meclisinde oylanmasının durdurulması davetinde bulunmuştu.

İsrail’de siyaset, ordu, güvenlik, ekonomi ve yargıda üst seviye görev yapmış isimler, hükümetin yargı düzenlemesine karşı olduklarını açıklamıştı.

Netanyahu hükümetinin yargı düzenlemesine karşı protesto hareketi, yaklaşık 7 aydır şovlarına devam ediyor.