Mahfi Eğilmez: Ertelenmiş enflasyon

Dr. Mahfi Eğilmez

Faizin enflasyonun altında oluşması demek tasarruf yapanları değil borçlanarak harcama yapanları kollamak demektir. Zira enflasyon yüksek, faiz düşük kaldıkça insanlar ellerinde para tutmanın, tasarruf yapmanın anlamsız olduğunu, kendilerine kaybettirdiğini görür ve tüketimlerini artırırlar. Artan tüketim, bir yandan enflasyonu yükseltirken bir yandan da üretimi artırır ve ekonomi büyür. Büyüyen iktisatta işsizlik artmaz, problemler halının altına süpürülür.

Seçim öncesinde konutlara doğalgazın ücretsiz verilmesi, akaryakıt fiyatında indirime gidilmesi, nakdî cezaların affedilmesi aynıi uygulamalar Mayıs ayı enflasyonunun eksi çıkmasına ve iktidarın faiz neden – enflasyon sonuç telaffuzunun haklılığını kanıtlamış görünmesine yol açtı. Halbuki gerçek hayat bütün fiyatların arttığını gösteriyor. Yani enflasyonun düşmesi yalnızca bir illüzyondan ibaret.fakat şunu kabul edelim ki iktidar illüzyon olayını iyi biliyor ve çok iyi yönetiyor. Gerçekte yapılan şey enflasyonu ertelemekten ibaret. Önünde sonunda ne kadar illüzyon yapılırsa yapılsın enflasyon yeniden artışa geçecek. Hakikaten Türk Lirası yabancı paralar karşısında değer kaybetmeye başladı. Rasyonel tabana dönmekten söz edilirken, ortaya çıkan kur yükselişinin yarattığı panikle, ortaya çıkan kayıpları durdurulabilmek üzere yeniden döviz satışı yapılarak irrasyonel yaklaşımın tekrarlanması zorunda kalındı.

Hep söyledik: Bir kere rasyonel yaklaşımları terk edip irrasyonellik alanına girdiniz mi geriye yeniden rasyonellik alana dönmeniz o kadar kolay değildir.

Enflasyonu düşürmek için faizi yükselterek tüketimi kısıtlayıp büyümenin düşmesine ve işsizliğin artmasına katlanmak gerekir. Ne var ki bu yaklaşım oy kaybına yol açar. O nedenle yüksek enflasyonlu büyüme yaklaşımı, öteden beri bizim siyasalların şuurlu yahut bilinçsiz tercihi haline gelmiştir. Türkiye’nin enflasyon meselesini kalıcı olarak çözememesinin sebebi oy maksimizasyonuyla ülke çıkarı maksimizasyonu arasındaki ödünleşmeyi ikinci lehine çözememekten kaynaklanır.

Ertelenmiş enflasyon günün birinde ertelenemez hale gelince çarşı karışır.

Bu yazı Mahfi Eğilmez’in blog sitesinden alınmıştır