Mahmud Abbas’ın Türkiye ziyaretinde hangi konular öne çıkacak?

Filistin Yönetimi Başkanı Mahmud Abbas, Orta Doğu tansiyonunun bölgesel savaşa dönüşme riski taşıdığı kritik periyotta Rusya’daki temaslarının akabinde bugün Türkiye’de olacak. Ankara’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşecek olan Abbas, yarın da TBMM’de bir konuşma yapacak.

Mahmud Abbas ile yapılacak görüşmelerde Hamas’ın yeni yönetimi ile El Fetih’in birlik hükümeti kurmaları, İsrail-Hamas savaşı ve Gazze’deki insani sıkıntıların tahlili mevzularının ele alınması bekleniyor.

Dün Moskova’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüşen Abbas’ın Ankara’da Filistin sorunu ve İsrail-Hamas savaşının gidişatına ilişkin çok önemli bildiriler vermesi bekleniyor.

Erdoğan ve Abbas’ın bugün yapacakları görüşmenin akabinde ortak basın açıklamasında bulunmaları öngörülüyor.

TBMM’de yarın gerçekleşecek program ise Abbas’ın Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş ile görüşmesiyle başlayacak. Meclis Genel Konseyi’ne hitap edecek olan Abbas, konuşmasının akabinde Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Gurur Holü’ndeki Filistin temalı fotoğraf standını gezecek.

Sergide 31 Temmuz’da Tahran’da suikast sonucu ölen Hamas’ın eski siyasi lideri İsmail Haniye’in geçmişte Türkiye’ye yaptığı ziyaretler sırasında çekilen fotoğrafların da yer alacağı kaydediliyor.

Hamas ve İran suikasttan İsrail’i sorumlu tutmuş, İsrail ise Haniye’yiş öldürdüğünü resmen ne doğrulamış ne yalanlamıştı.

Erdoğan, Abbas’ı eleştirmişti

Filistin başkanının Ankara ziyareti, Erdoğan’ın Abbas’ı hedef alan tenkitlerinin akabinde geliyor olması açısından da önemli.

Başta Cumhurbaşkanı Erdoğan olmak üzere Türk yetkililer, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’yu ABD Kongresi’ne davet eden ve konuşmasını ayakta alkışlayan Amerikalı Kongre üyelerini sert lisanla eleştirmişti.

Türkiye’de kimi muhalefet partileri ise Erdoğan’ı “eleştirmekten öbür bir şey yapmamakla” suçlamış ve bugüne kadar niye Mahmud Abbas’ı ve İsmail Haniye’yi TBMM’de konuşma yapmak için davet etmediğını sorgulamışlardı.

Temmuz ayı sonunda Rize’yi ziyareti sırasında yaptığı bir konuşmada muhalefetin tenkitlerine “Size çağırmadığimizi kim söylüyor?” karşılığını veren Erdoğan, “Davet ettiğimiz hâlde gelmeyen Sayın Abbas, kusura bakmasın önce bizden ayrıyeten özür dilemesi lazım. Davet ettikfakat gelmedi. Bekliyoruz, bakalım gelebilecek mi? Gelir ya da gelmez ama biz Filistin halkının, Filistinli kardeşlerimizin ismine zati söylenmesi gerekenleri her yerde her toplantıda dile getiriyoruz” demişti.

Erdoğan, Ağustos ayı başında yaptığı bir öteki konuşmada, Abbas’ın yanı sıra Haniye’yi de Ankara’ya davet etmeyi planladıklarını şu sözlerle kaydetmişti:

“Biz ayın 15’inde Meclisimizde Mahmud Abbas’ı konuşturmanın planı içindeydik. İsmail Heniyye kardeşimizi de motamot burada tekrar konuşturalım demiştik. Hatta Meclis mi olsun yoksa bu salonumuz mu olsun diye de Meclis Liderimizle onun planlarını yapıyorduk. O planı yaparken,ertesi gün maalesef şehadeti duyduk.”

Abbas kritik devirde Ankara’da olacak

Abbas’ın Ankara ziyaretinin zamanlaması son devirde yaşanan üç çok önemli gelişme nedeniyle değer kazanıyor. Bunların başında Haniye’nin öldürülmesi ve onun yerine Hamas’ın başına sertlik yanlısı olarak bilinen Yahya Sinvar’ın geçmesi geliyor.

Haniye’nin akabinde bu sürecin nasıl evrileceği bilinmiyor. Abbas’ın Meclis’teki konuşması sırasında Filistinlilerin birlik ve bütünlüğü konusunda nasıl bir mesaj vereceği merak ediliyor.

İkinci çok önemli gelişme, İran’ın Haniye’nin Tahran’da öldürülmesinden sorumlu tuttuğu İsrail’e misilleme yapacağını açıklaması oldu.

ABD’nin Ankara Büyükelçisi Jeff Flake, 13 Ağustos’ta bir araya geldiği gazetecilere, “İran ile münasebeti olan tüm müttefiklerimizden, İran’ı tansiyonu azaltması konusunda ikna etmelerini istiyoruz ve bu ülkelerin arasında Türkiye de bulunuyor” dedi.

Müzakereler yeniden başlayacak mı?

Abbas’ın Meclis’te konuşma yapacağı gün, Haniye’nin öldürülmesi nedeniyle kesintiye uğrayan İsrail-Hamas ateşkes görüşmelerinin yeniden başlaması için hedeflenen tarih olması açısından da büyük değer taşıyor.

ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, 12 Ağustos’ta telefonda görüştüğü Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’a Hamas’ın müzakerelere yeniden dönmesinin ehemmiyetini dile getirmişti.

Fidan da dün müzakerelerde arabuluculuk yapan Katar ve Mısır’ın dışişleri bakanlarıyla telefonda görüşmüş ve süreci ele almıştı.

Türkiye uzun müddettir ateşkes davetinde bulunuyor ve sorunun tahlilinin Filistin devletinin kurulması olduğunu kaydediyor.