Beyin kanserine yakalanan onkoloğun kendisini tedavi etmek için ‘çığır açıcı’ çabası

O anda dünyanın iki farklı noktasında olan Richard Scolyer ve Georgina Long, ekrandaki görüntüleme sonuçlarıyla yıkıldı.
Ekranda eğitimsiz gözler için sıradan olan bir beyin imgesi vardı.
Prof Scolyer’in kafatasının sağ üst köşesine yerleşmiş durumda, daha açık renkli ve bulutsu bir nokta bulunuyordu.
Scolyer BBC’ye o anı, “Radyoloji konusunda uzman değilim ama içten içe bunun bir tümör olduğunu biliyordum.” diye anlatıyor.
Görüntüyü inceleyen beyin cerrahları bunun, herhangi bir beyin tümörü de olmadığını, “kötünün de kötüsü” olduğunu doğruladı.
Glioblastomanın bir alt tipi olan bu tıp, o kadar agresif ki çoğu hasta bir yıldan az hayatta kalıyor.
Scolyer ve kanser uzmanı arkadaşı haber karşısında yıkılmıştı ama ikili sonra imkansızı başarmak ve onun hayatını kurtarmak için mücadeleye başladı.
Profesör Scolyer “Hiçbir şey yapmadan ölümü kabul etmek bana doğru gelmemişti” diyor:
“Tedavi edilemez bir kanser mi? Haydi oradan”
Ulusal hazine
Ama onları bu hastalığa tedavi bulmak için motive eden de tam olarak buydu.
Avustralya uzun müddettir dünya, en fazla cilt kanseri hadisesinin görüldüğü yer. Lakin bu iki genç tabip bu oranın yüksekliğinde bir imkan gördü.
Profesör Long, “Kanserli hastaların bulunduğu katta, görülmesi en zor hastalar ileri deri kanseri hastalarıydı. Bu görünüm yürek parçalayıcıydı ve ben bir fark yaratmak istedim” diye anlatıyor.
Dünya çapında melanom (deri kanseri) tanısı alan herkes, ikisinin liderlik ettiği Melanom Enstitüsü’nün çalışmaları sayesinde tedavi görüyor.
Son on yılda, kanser hücrelerine saldırmak için bedenin bağışıklık sistemini kullanmak üzere geliştirilen immünoterapi, ileri melanom hastalarının tedavi süreçlerini çok önemli ölçüde düzgünleştirdi. Yüzde 10 olan bu etaptaki kurtulma oranı yüzde 50’ye kadar çıktı.
Bu çığır açıcı gelişme, yahut Profesör Long’un tabiriyle “penisilin anı”, birçok diğer kansere de uygulanıyor ve hayatları kurtarmaya devam diyor.
Bu tedavi ikiliyi ulusal hazine pozisyonuna taşıdı. Avustralya’da herkes onların başardıklarından faydalanan en az bir kişiyi tanıyor. Ve hekim ikili bu yıl beraberce Yılın Avustralyalıları seçildiler.
Yalnızca %5, beş yıldan fazla yaşıyor
Profesör Long, geçen Haziran ayında Scolyer’dan gelen telefonu aldığında bütün geceyi ağlayarak geçirdiğini anlatıyor. Polonya’da tatilde olan arkadaşına geçirdiği nöbet sonrası teşhis koyulmuştu.
Long, “Yastaydım, arkadaşım 12 ay sonra olmayacak diye düşünüyordum” diye o geceyi anlatıyor.
Ancak sabah olduğunda Long plan yapmaya, ders kitaplarını incelemeye, klinik deneyleri araştırmaya ve dünya çapındaki meslektaşlarına e-postalar göndermeye başladı.
Beynin bağ dokusunda bulunan glioblastomalar epey agresiftir. Tedavilerine yönelik genel protokol da (ameliyat, radyoterapi ve kemoterapi) son yirmi yılda çok az değişti.
Hastaların hayatta kalma oranları da bu karanlık tabloya karşılık gelecek formdaydı. Tüm hastaların sırf %5’i, beş yıldan fazla yaşıyor.
Prof Long, Profesör Scolyer’i tedavi etmek için deri kanseri için sonuç veren lakin beyin kanserinde daha önce hiç test edilmemiş radikal bir plan formüle etti.
Long ve ekibi, ameliyat öncesi ilaç kombinasyonları ile uygulanarak yapılan deri kanserine yönelik immünoterapinin, bu şekilde daha iyi sonuç verdiğini keşfetti.
Long bu kanser tedavisini, arama köpeği eğitimi benzerlik kurarak anlatıyor. Kaçak malın kokusunun, peşine düşüleceği ana kadar köpeğe verildiğini; kendi durumlarında bu kaçak malın kanser olduğunu açıklıyor.
Ancak bunu beyin kanseri olan Scolyer’a uygulamak büyük riskleri de beraberinde getiriyordu.
Bazı onkologlar ilacın beynine ulaşacağından kuşku duyuyordu. Ve hatta ulaşsa bile bağışıklık sisteminin tepki vermesinin de şüpheli olduğunu savunuyordu.
Bu deneyin sonu hızlandırabileceğinden de endişeleniyorlardı.
Pek çok beyin kanseri tipinde, iki haftalık gecikmenin bile ameliyat seçeneğinin masadan kalkması manasına gelebileceği ihtarını yapmışlardı.
Oldukça ağır olan immünoterapi ilaçları onu zehirleyebilirdi. Bu ilaçlar beynin şişmesine neden olabilir ve onu anında öldürebilirdi.
Profesör Long’un Avustralya’daki meslektaşları, hasta ile olan duygusal bağının muhakemesini gölgelediğine dair endişelerini sessizce paylaştılar:
“Bırak nöro-onkoloji uzmanları işlerini yapsınlar. Sen yalnızca arkadaşı olarak yanında ol demeye getiriyorlardı.
“Ama onun bize ihtiyacı vardı. Bu kadar derin bir bilgiye sahibiz, bu bizim misyonumuz.”
Böylece Prof Scolyer, ameliyat öncesi immünoterapisi uygulanan ilk beyin kanseri hastası oldu.
Aynı vakitte, ilaçların kanseri tespit etme gücünü artıran, onun tümörünün izlerine göre şahsileştirilmiş bir aşı uygulanan ilk kişi oldu.
Bir umut kıvılcımı
İlk taramanın hayatlarını alt üst etmesinden haftalar sonra Profesör Scolyer ve Profesör Long öteki bir test sonucuna bakıyordu.
Bu, Profesör Scolyer’in tümörünün son manzarasıydı.
Doktor, “Çok şaşırmıştım, bir şeyler olduğu çok açıktı” diye o ilk anı anlatıyor.
Kanıtlar sırf ilacın beynine ulaştığını değil, benzeyenzamanda bağışıklık hücrelerindeki patlamayı da gösteriyordu.
Ve bu hücrelerin faal olduğu da görülüyordu ki bu da, görüntü kaydedildiği anda kanserli hücrelere saldırdıkları umudunu doğurdu.
Glioblastoma kanserleri ortalama olarak ameliyattan altı ay sonra geri döner. Lakin sekiz ay sonra, devam eden immünoterapiyle birlikte Profesör Scolyer, etkin kanserin belirtilerini göstermiyordu.
Daha geçen hafta, diğer bir tarama da temiz çıktı. Prof Long, beyninin “normale dönmeye başladığını” söylüyor.
Şu ana kadar elde edilen sonuçlar büyük heyecan yaratmış durumda.
Tedavinin Scolyer’in ömrünü uzatabileceğine dair umutlar giderek artıyor.
İkilinin, dünya çapında her yıl beyin kanseri teşhisi konulan 300 bin bireye umut olabilecek bir keşfin eşiğinde olabileceğine dair de optimistlik var.
“Çoktan ölmem gerekiyordu”
Ancak glioblastoma konusunda en önde gelen tabiplerden olan Roger Stupp temkinli konuşuyor.
Bugün mevcut tedavi protokollerini geliştiren Stupp, Scolyer’a koyulan teşhisin “karanlık” olduğunu ve tedavinin işe yarayıp yaramadığını söylemek için erken olduğunu söylüyor.
Chicago’dan BBC’ye konulan Stupp, “Bu bir ihtilal olmasa da ileriye doğru atılmış bir adım” diyor.
Scolyer’ın 18 ay sonra hastalık belirtisi göstermemesi durumda daha fazla ikna olacağını söylüyor.
Ancak Stupp, Scolyer konusunda temkinli konuşsa da, immünoterapinin beyin kanserinin tedavisini değiştireceğine inandığını da ekledi. Hekim, bilimin şimdi bunun yolunu bulamadığını da söyledi.
Scolyer ve Long da oluşan optimistlik rüzgarı nedeniyle amaçtan sapmamaya çalışıyor.
En iyi senaryo Scolyer’ın tamamen uygunlaşması demek ama bunun çok çok az bir ihtimal olduğunu biliyorlar.
BBC’ye konuşan Scolyer, en berbat senaryoyu ise çoktan geride bıraktığını söylüyor ve “Çoktan ölmem gerekiyordu” diyor.
Doktor Aralık ayında 57. yaşını ve sonrasında da Noel’i kutladı.
Ancak her yeni temiz tarama sonucu, aynı vakitte bu son tarama olabilir korkusu ile birlikte geliyor.
Tüm iyimserliğine rağmen Scolyer korktuğunu itiraf ediyor:
“Ailemi seviyorum. Eşimi seviyorum. İşimi seviyorum. Kızgınım ve çok üzgünüm. Ölmek istemiyorum.”
“Elde ettiğimiz datalar ortada. Şayet yarın bu şekilde ölsem de bunun bu alanı değiştireceğini biliyorum ve hasebiyle gururluyum”